Chênh áp phòng sạch bao nhiêu là đạt? Tiêu chuẩn & Thiết bị đo DLK

Chênh áp phòng sạch bao nhiêu là đạt? Cách kiểm soát và thiết bị giám sát

Ngày đăng: 30/07/2026

Trong thiết kế và vận hành phòng sạch (Cleanroom) cho các ngành dược phẩm, thực phẩm, thiết bị y tế, điện tử bán dẫn hay phòng cách ly y tế, kiểm soát chênh áp (Differential Pressure) là một trong những yếu tố cốt lõi bắt buộc. Vậy chênh áp phòng sạch bao nhiêu là đạt tiêu chuẩn? Nguyên lý áp suất âm và áp suất dương hoạt động ra sao? Bố trí đồng hồ đo và cảm biến thế nào để không bị sai lệch?

1. Vì sao phòng sạch bắt buộc phải kiểm soát chênh áp?

Chênh áp là sự chênh lệch áp suất không khí giữa hai khu vực kề nhau (ví dụ: giữa phòng sạch và hành lang, hoặc giữa các phòng sạch có cấp độ sạch khác nhau). Mục đích chính của việc tạo chênh áp là duy trì dòng không khí chảy theo hướng mong muốn đã định sẵn, ngăn ngừa sự nhiễm chéo hạt bụi và vi sinh vật.

Tạo nguyên lý Áp suất Dương: Áp dụng cho các phòng cần bảo vệ sản phẩm tuyệt đối sạch (phòng pha chế dược, phòng đóng gói vô trùng, phòng sản xuất chip bán dẫn). Phòng có cấp sạch cao hơn phải có áp suất CAO HƠN khu vực xung quanh. Khi mở cửa, không khí sạch sẽ tràn từ trong ra ngoài, ngăn không cho bụi bẩn, vi sinh từ bên ngoài đi ngược vào trong.
Tạo nguyên lý Áp suất Âm: Áp dụng cho các phòng chứa chất nguy hại, độc hại, hóa chất bay hơi, phòng sản xuất vắc-xin, hoặc phòng cách ly bệnh truyền nhiễm. Áp suất trong phòng phải giữ ở mức ÂM (thấp hơn bên ngoài). Điều này đảm bảo không khí chứa mầm bệnh/chất độc luôn bị hút giữ inside và đi qua hệ thống lọc xử lý riêng, tuyệt đối không phát tán ra hành lang hay môi trường xung quanh.

2. Mức chênh áp phòng sạch bao nhiêu là đạt?

Không có một con số cố định duy nhất cho mọi dự án, tuy nhiên các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14644-4 và GMP WHO / EU GMP đều đưa ra khung khuyến nghị kỹ thuật như sau:

Ngưỡng chênh áp tham khảo phổ biến: Từ 10 Pa đến 15 Pa (Pascal) giữa các khu vực có cấp sạch khác nhau (hoặc giữa phòng sạch và khu vực không kiểm soát áp suất).
Giải chênh áp linh hoạt theo thiết kế: Một số dự án áp dụng mức từ 5 Pa đến 20 Pa tùy thuộc vào số lượng cấp sạch trung gian, diện tích phòng và tần suất đóng mở cửa.
Chênh áp qua Chỏm cửa / Airlock (Phòng đệm): Thông thường giữa phòng sạch chính và Airlock duy trì chênh áp khoảng 10–15 Pa, giữa Airlock và hành lang bên ngoài duy trì thêm 10–15 Pa. Như vậy phòng sạch chính luôn cao hơn hành lang bên ngoài từ 20–30 Pa.

⚠️ LƯU Ý KỸ THUẬT QUAN TRỌNG

Các mức chênh áp nêu trên mang tính chất tham khảo phổ biến trong ngành. Khi triển khai thực tế cho dự án, thông số bắt buộc phải tuân theo tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng (GMP, ISO 14644,

ASHRAE) và hồ sơ thiết kế đã được phê duyệt. Đội ngũ kỹ thuật DLK khuyên bạn nên rà soát kỹ tiêu chuẩn áp dụng của dự án trước khi đưa vào vận hành.

3. Hướng dẫn bố trí thiết bị giám sát chênh áp chuẩn kỹ thuật

Để đảm bảo chênh áp luôn được duy trì ổn định và phát hiện sự cố kịp thời, việc lắp đặt thiết bị đo lường cần tuân thủ theo các cấp độ sau:

a) Tại mỗi cửa ra vào hoặc vách ngăn quan trọng:

Lắp đặt 1 Đồng hồ chênh áp cơ học (như Magnehelic Series 2000) gắn âm tường hoặc nổi trên vách panel. Giúp kỹ thuật viên và vận hành viên dễ dàng quan sát giá trị áp suất ngay trước khi bước vào phòng.

b) Tại các điểm trọng yếu :

Tích hợp Công tắc chênh áp hoặc cảm biến có ngõ ra Rơ-le (Relay). Khi có sự cố mở cửa quá lâu, hỏng quạt AHU, hoặc nghẹt lọc HEPA làm áp suất tụt xuống dưới mức cài đặt (vd < 8 Pa), công tắc sẽ đóng tiếp điểm để kích hoạt Đèn / Còi cảnh báo tức thì.

c) Tích hợp ghi dữ liệu & kết nối hệ thống BMS / SCADA:

Đối với các nhà máy GMP cần theo dõi Continuous Monitoring & Datalogging, bắt buộc sử dụng Cảm biến chênh áp điện tử (Pressure Transmitter) có tín hiệu ngõ ra chuẩn 4–20 mA hoặc 0–10 V / Modbus RTU. Tín hiệu này truyền về trung tâm điều khiển BMS để ghi lưu lịch sử áp suất, phục vụ đánh giá thẩm định và truy xuất dữ liệu.

4. Giải pháp thiết bị đo & kiểm soát chênh áp chính hãng tại DLK

DLK là đơn vị chuyên cung cấp các giải pháp đo lường và kiểm soát chênh áp phòng sạch uy tín, đầy đủ chứng chỉ CO/CQ và hiệu chuẩn ISO:

Đồng hồ chênh áp Magnehelic Series 2000 : Sản phẩm tiêu chuẩn vàng trong phòng sạch. Chuyên dùng các dải đo thấp chuẩn xác như 0–60 Pa, 0–100 Pa hoặc - 60..0..+60 Pa, độ bền cao, không chứa chất lỏng độc hại.
Công tắc chênh áp Series ADPS : Thiết bị cài đặt ngưỡng áp suất linh hoạt, độ nhạy cao, tự động kích hoạt còi/đèn báo khi áp tụt dốc.
Cảm biến chênh áp điện tử & Bộ hiển thị số: Cung cấp tín hiệu 4-20mA / RS485 chuẩn xác cao, tích hợp màn hình LED hiển thị tại chỗ và truyền dữ liệu liên tục về phần mềm giám sát BMS.